MEHMET TOPUZ

KEL ALÝ’NÝN BAÐI…

• admin
• 30 Ocak 2026
• Yazar
• 1669 Görüntüleme

KEL ALÝ’NÝN BAÐI…

Evvel zaman içinde kalbur saman içinde bir vakitler bir Kel Ali var imiþ… Baþlýðýn mahiyetine dair cümleye bu þekilde baþlamak isterdim lakin yerel de halk arasýnda kullanýlan bir deyim olmasý hasebiyle bir tanýtým yazýsý yazma niyetinde de deðilim. Fakat bir açýklamaya tabi tutulacaksa mevzu orada da eksik kalacaktýr. Çünkü tarihini bilmeden cümlenin tasvirine yönelik bir tasavvur belki iþe yarayabilir bu anlamda.

Halk arasýnda kullanýlan bu deyim aslýnda olmayan düzeni anlatmaya yönelik ya da bir karýþýklýk, iþ bilmez hal ve hareketlerin emeðe dair bir yansýmasýnýn olup olmamasýna yönelik bir kavramlar silsilesine ev sahipliði yapmaktadýr. Ve yerel de kullanýlan bu deyim cümleyi doðrudan ifade etmek yerine deyimlerin edebiyatýn içinde incitmeden bir mevzuyu dile getirme inceliði olsa gerek. Tabi o da anlayana…

Þayet kýrsalýn tarihi noktasýnda yaþanmýþ bir hikâyenin varlýðý konuya mevzu olabilir. Çünkü olmayan bir þeye dair duman tütmesini beklemekte ateþin varlýðýna dair bir ipucu aramaya yöneltebilir mevzuyu. Fakat halkýn aðzýnda temsili karýþýklýðýn ifadeye mazhar olmasý baðýn kendi içinde yer edinen görüntüsüne baðlý olarak bir temsil oluþturduðu da aþikâr. Þayet böyle bir tarihi misal varsa; Kel Ali ye rahmetle…

Burada sorgulanmasý ve üzerinde düþünülmesi gereken olay ve olguya konu olan özne deðil elbette demek doðru olmaz. Fakat baðýn bu hale gelmesinden kaynaklý ve bu cümleyi bir deyim niteliðinde ifade edene karþý Kel Ali’nin söz hakkýnýn doðmasý gerektiðidir. Baþkasýnýn baðýnýn düzeni ile ilgilenmek ile kendi baðýnýn düzeninin olmamasý durumunu bir örtme çabasý mý idi bu? Bilemeyeceðim. Ve var olmasý fakat olmayan düzene karþý temsili oluþan bu ifadelerin karþýlýðýnda bir isteðinde bu anlamda olmasý elzem bir konu. Çünkü düzeni isteyenin düzeni bozana yönelik tepkisi haklý, çözüm merciinde olanýn bundan rahatsýz olmamasý ayrý bir konu baþlýðý. Þayet baðýn düzelmesi ya da bað ile ilgilenilmiþ olmasý karþý tarafta bir mutluluk oluþturur muydu?

Ya da baðýn düzelmesi için kendi kapýsýnýn önüne bakma gereði duymasý gerekenlerin üzerine bunu söylemiþ olabilir mi acep ola? Bunu da bilmem gerektiði hususunda bir kanýya sahip deðilim. Hadi burayý düzeltelim deme gayretinde olan ile olmayan arasýndaki makas farkýnýn yansýmasý sosyolojik bir bulgunun beþeriyete dair yansýmasý olduðu gibi, hala bir medeniyet tefekkürünün oluþmadýðýnýn kanýtý sayýlmaz mý? Fakat burada pireye kýzýp yorgan yakma derdinde olmamakta sonuçta ciddi bir irade varlýðýnýn göstergesidir.

Ezcümle; herkesin kendine göre gündelik tecrübenin eseri olan bir düzeni vardýr. Tikel bazlý bir düzendir bu elbette… Kolektif bir düzenden bahsetmiyorum burada… Aklýnýza þu da gelmesin evrensel insan haklarý gibi deli saçmasý olan batýlý anlayýþýn uydurduðu kendinde yansýmasý olmayan bir anlayýþ falan deðil bu. Baðýn düzensizliðine dair var olan durumun bir düzen olduðu kanýsý ile bir baþkasýnýn beklentiye dair oluþturduðu düzen anlayýþý da sonuçta öznel bakýþ açýsýna dair yorumlar silsilesidir. Fakat sonuçta konuya mevzu olan bir bað söz konusu ortada.

Vel hâsýlý; su neredeyse gemi orada… Müþkül neredeyse çözüm orada… Bað neredeyse çözüm üretecek öznenin varlýðý orada… Her þeyi kapsam alanýndan çýkartýp mevzuyu karýþýklýðýn tam merkezinden uzaklaþtýrýp ya da uzaklaþtýrma gayretinde olmak ve bunu cümleye bir konu haline getirmek, mevzudan uzaklaþmaktan baþka bir þey olmayacaktýr. Bu olay mahalini terk etmekten baþka bir þey deðildir. Kamu spotu mahiyetinde þunu söyleyebilirim. Diyar da bizim, deve de bizim…

Saðlýcakla kalýn…