ÖMER LÜTFÝ ERSÖZ

ÝLÂH, RAB, ÝBADET VE DÝN KAVRAMLARI

• admin
• 17 Kasým 2025
• Yazar
• 13838 Görüntüleme

ÝLÂH, RAB, ÝBADET VE DÝN KAVRAMLARI

     Ýslam’ýn beþ, Ýmanýn da altý temel þartý bulunmaktadýr. Ýmanýn altý þartýndan biri de Allah (c.c.)’ýn emir ve yasaklarýnýn bildirildiði, insanlarýn yapmasý gereken asli görevlerin öðretildiði, genel ahlâk kurallarýnýn yer aldýðý kitaplara inanmaktýr.

     Ýslam; insanlýða en son ve mükemmel olarak gönderilen ilâhi bir dindir. Kur’an-ý Kerîm, Hz. Muhammed (s.a.s.)’in þahsýnda bütün insanlýða gönderilmiþtir. Ýslâm dinine iman etmek; Allah (c.c.)’tan baþka ilah olmadýðýna, Hz. Muhammed (s.a.s.)’in O’nun kulu ve elçisi olduðuna ve Resul’ün Allah (c.c.)’tan getirdiklerini kalp ile tasdik, dil ile takrir anlamýný taþýmaktadýr. Kur’an-ý Kerîme inanmak, daha önce indirilmiþ olan Ýlâhi kitaplara inanmayý da zorunlu kýlmaktadýr. Allah (c.c.) tarafýndan gönderilen ilâhi kitaplarýn hükmü Kur’an’ýn gelmesiyle sonlandýrýlmýþtýr. Kur’an’ý Kerîmden önce indirilen ilahi kitaplarýn her birine, indirildiði dönemlerinde inanlar kurtuluþa ermiþtir. Ancak Kur’an’ýn gelmesinden sonra diðer ilâhi kitaplarýn hükümleri kaldýrýlmýþ, sadece ve sadece Kur’an’ý Kerîm’in hükümlerine uyanlarýn kurtuluþa ereceði hakikati çok net olarak bildirilmiþtir. Diðer ilâhi kitaplarýn birçok bölümleri tahrif edilmiþ, deðiþtirilmiþtir. Kur’an’ý Kerîm’in deðiþtirilemeyeceði hakikati, Kur’an’ý Kerîm de net bir þekilde haber verilmiþtir.

     Ýslam dinini kendi hür iradesiyle kabul eden bir Müslüman’ýn asli görevi; kendi hayatýna nizam vereceði, dünya imtihanýný kazanmasýna vesile olacak ana rehberi Kur’an’ý Kerimi en iyi bilip emirlerini yapýp yasaklarýndan kaçýnarak yaratýlýþ gayesine uygun olarak kulluk görevini yerine getirmelidir.

     Ýlâh kelimesi sözlükte: “tapýnmak, kulluk” etmek anlamýna gelmektedir. Ýlâh: “tapýnýlan, yüceliði karþýsýnda hayrete düþülen, gönülden baðlanýlýp sýðýnýlan, duyularla idrak edilemeyen varlýk” demektir.

     Rab kelimesi sözlükte: “ bir þeyi yetkinlik noktasýna varýncaya kadar kademe kademe inþa edip geliþtirmek” demektir. Allah (c.c.) hakkýnda olmak üzere “malik, seyyid, idare eden, terbiye eden, gözetip koruyan, nimet veren, ýslah edip geliþtiren, mâbud” gibi anlamlar verilebilmektedir.

     Ýbadet kelime olarak: ‘Ýtaat etmek, Boyun eðmek, Kulluk etmek tevazu göstermek, Ýlâh edinmek’ anlamýna gelir. Ýslami bir terim olarak ibadet; Fiil ve niyete baðlý olarak yapýlmasýnda sevap olan, Allah (c.c.)’a tazim ve yakýnlýk ifade eden þuurlu itaat. Allah’ýn emirlerine uymak. O’nun rýzasýný kazanmak gayesiyle yapýlan her türlü iyi hareket demektir. Ruh, Ýman’a, beden de ibadetlere benzetilebilir. Bu anlamada Ruh ’un bedene, bedeninde ruha tesir ettiði bilinen bir hakikattir.

      Genel olarak sözlükte din: “âdet, durum, ceza, mükâfat, itaat” gibi anlamlara gelmektedir. Terim olarak din: “Akýl sahiplerini kendi hür iradeleriyle en iyiye, en doðruya ve en güzele ulaþtýran ilâhi bir kanun” demektir.

Ýslâm kelimesinin sözlük anlamý: “ teslim olmak, boyun eðmek, itaat etmek, barýþ yapmak” gibi anlamlara gelmektedir. Terim olarak Ýslâm: “Allah (c.c.) tarafýndan Hz. Muhammed (s.a.s.)’e vahiy yoluyla gönderilen, dünyada ve âhirette insanlarý huzur ve mutluluða ulaþtýracak, emir ve yasaklarýn bildirildiði ilâhi hükümler demektir.

     Her bir Müslüman, Ýlâh, Rab, Ýbadet ve Din kavramlarýnýn anlamlarýný sahih ve mükemmel olarak öðrenip anlamak zorundadýr. Ýlâh ve Rab kavramlarýnýn muhtevasýna sahip olmayan bir Müslüman, hakiki bir imana sahip olamaz. Bu kelimelerin özünü kavrayýp Ýmanýmýzý, taklitçilikten, sentetiklikten kurtarýp tahkiki bir Ýman’a eriþmeliyiz. Ýlâh’ýn eþinin yahut ortaðýnýn olmadýðý, mutlak Otorite sahibi olduðu çok iyi bilinmelidir.

     Rab kelimesi konusunda da geçmiþten günümüze sonu felaketle biten yanlýþ yorumlar yapýlmaktadýr. Kur’an’ý Kerîmden öðrenmiþ olduðumuz ad, semud, medyen haklý v.b. helâk olan kavimlerin, atalarýnýn dini üzere yaþamýþlar, Allah’ý tek otorite olarak görmedikleri için helâkleri kaçýnýlmaz olmuþtur. Atalarýnýn dini üzerine yaþayanlarýn Rab olarak Allah’ý kabul ettiklerini beyan etmekle birlikte, siyasi, sosyal, genel olarak gündelik yaþam ve zevk standartlarýna Allah’ý karýþtýrmadan kendi nefis, ananelerinden oluþan bir yaþamý sürmeleri sonucu helâk edildikleri bildirilen hakikatlerdir.

    Ýslâm dinini kendi hür iradesiyle kabul eden bir Müslüman ibadetlerini; Rabbe, kendisinden baþka Ýlâh olmayan, eþi ve benzeri bulunmayan tek bir Allah’a boyun eðip kulluk yapmasý Kur’an’ý Kerîm’ýn bildirdiði hakikattir. Ýman eden bir Mü’min sadece Allah’a kulluk eder ve sadece ondan yardým diler.

    Rol model Peygamberimiz Hz. Muhammed (s.a.s.)’ in rehberliðinde Kur’an’ý Kerîm’i anlayýp yaþayan sadece ve sadece Allah (c.c.)’a kulluk eden Mü’mini kâmillerden olmamýz duâsý ilesýhhat ve âfiyetler dilerim.

    omerlutfiersoz@gmail.com