ÝBRAHÝM ERKAM

KUR'AN-I KERÝM'Ý NASIL OKUMALIYIZ?(III) -TEDEBBÜR-

• admin
• 13 Haziran 2025
• Yazar
• 18581 Görüntüleme

KUR'AN-I KERÝM'Ý NASIL OKUMALIYIZ?(III) -TEDEBBÜR-

Tedebbür, lügatte düþünüp taþýnmak, özen göstermek, kafa yormak anlamýna gelir. Istýlahta ise ayetler üzerinde tekrar tekrar tefekkür etmek, yoðun bir anlama çabasýna girmek manasýna gelir. Çünkü Kur'an, üzerinde çokça tefekkür etmemiz, anlamamýz ve rehber edinmemiz için gönderilmiþ ilahi bir kitaptýr.

Allah (cc), Kur’an’ýn tedebbür ile okunmasý hakkýnda þöyle buyurur:  “Kur’an’ý tedebbür etmezler mi? Yoksa kalpleri üzerinde kilitler mi var?" (Muhammed,24)

Nahl Suresi 43 ve 44. Ayetlerinde ise Rabbimiz þöyle buyuruyor: "Senden önce de ancak kendilerine vahiy indirdiðimiz kiþileri peygamber olarak gönderdik. Eðer bilmiyorsanýz bilgi sahibi olanlara sorun. O peygamberleri apaçýk delillerle ve kutsal metinlerle gönderdik. Ýnsanlara indirilenleri kendilerine açýklaman için ve düþünsünler diye sana Zikri(Kur'an'ý) indirdik.

Kur'an'ý düþünerek okumanýn asýl amacý anlamaktýr. Kur’an’ý tilavet ederken hiç aklýmýzdan çýkarmayacaðýmýz husus, bize rehber olarak indirilen, kerim olan Kur’an, doðru anlayýp yaþamak için indirilmiþtir. Hz. Ali (ra): “Anlamayarak yapýlan ibadette, düþünmeden yapýlan kýraatte hayýr yoktur.” buyurarak bunun önemine dikkat çekmiþtir.

Kur’an’ý doðru anlamanýn en önemli þartý ise doðru sorularý sormaktýr. Okunan ayetlerin kime seslendiðini, ne anlattýðýný ve hangi baðlamda söylendiðini doðru tespit edip iyi kavradýktan sonra isabetli bir anlama gerçekleþebilir. 

Ýmam Gazali bu hususla ilgili þöyle demiþtir: “Kur’an’ý hakkýyla okumuþ olmak için dil, akýl ve kalbin iþbirliði halinde olmasý lazýmdýr. Buna göre dil okumalý, akýl tercüme etmeli, kalp de ders almalýdýr. Yani dil, Kur’an’ý harflerin mahreç ve sýfatlarýna riayet ederek, Allah’ýn indirdiði þekilde tane tane okuyacak; akýl, okunan yerlerin manasýný anlayýp düþünecek; kalp ise, bu manalardan gereken dersi alýp etkilenecek, kiþinin o manalarýn gösterdiði istikamete yönelmesini ve kendisine çekidüzen vermesini saðlayacaktýr.”

Kur'an'ý sadece ses güzelliðini öne çýkarmak maksadý ile gönüle tesir etmeyen ve anlama çabasý içerisinde olmadan tilavet etmek, kiþiyi ana gayeye ulaþtýrmayacaktýr. Ayný þekilde tecvid ile okuyacaðým derken vesveseye düþüp harflerin sadece zahiriyle uðraþmak da böyledir. Yani Kur'an'ýn lafzýyla ilgili çabamýz yerinde ve yeteri kadar olmalý. Mananýn önemini ve amele yansýtýlmasýný olumsuz etkilememelidir vesselam.